Για πολλές καλλιέργειες η επικονίαση είναι η βάση για την ανάπτυξη καρπών.Μία στις τρείς μπουκιές που καταναλώνουμε καθημερινά, σε φρούτα αλλά και η εικόνα όμορφων λουλουδιών στους αγρούς, είναι αποτέλεσμα των επικονιαστών (μέλισσες πεταλούδες, σκαθάρια, και άλλα έντομα). Στα έντομα συνήθως οφείλετε η αναπαραγωγή των φυτών, λουλουδιών και η παραγωγή καρπών. Ένα τρίτο όλης της παγκόσμιας αγροτικής παραγωγής εξαρτάται από τις υπηρεσίες των επικονιαστών. Εκτιμάται ότι περισσότερα από 1300 είδη φυτών καλλιεργούνται σε όλο τον κόσμο ως τρόφιμα, για φαρμακευτικούς λόγους, ποτά, καρυκεύματα, μπαχαρικά και ακόμη και ύφασμα. Από αυτά, περίπου το 75% γονιμοποιούνται και αναπαράγονται από έντομα που εμείς καλούμε επικονιαστές.
Οι περισσότερες καλλιέργειες εξαρτώνται από τα έντομα για τη μεταφορά της γύρης. Για άλλες καλλιέργειες, μπορεί να έχουν σημασία ο άνεμος, το νερό ή ακόμα και σπονδυλωτά ζώα, όπως τα ποντίκια, οι νυχτερίδες και τα πουλιά.
Επικονίαση ονομάζεται η μεταφορά γύρης από τους ανθήρες ενός άνθους στο στίγμα του ίδιου ή άλλου άνθους του ίδιου είδους φυτού. Στην συνέχεια συντελείται η εκβλάστηση του γυρεόκοκκου, η γονιμοποίηση του άνθους και η ανάπτυξη του καρπού. Εδώ εισέρχεται ο ρόλος της μέλισσας που έχει τον πρωτεύοντα ρόλο στην πραγματοποίηση της διαδικασίας της επικονίασης. Τα έντομα τρέφονται από την γύρη των ανθών και ταυτόχρονα συμβάλουν στην γονιμοποίησή τους. Την ίδια στιγμή τα φυτά, “επιτρέπουν” στα έντομα να τραφούν από αυτά, με “αντάλλαγμα” την βοήθεια των εντόμων στην αναπαραγωγική διαδικασία και κατ’ επέκταση στην διαιώνιση του είδους.
Η συμβολή των μελισσών στο περιβάλλον και στον άνθρωπο, δεν περιορίζεται μόνο στα πολύ ωφέλιμα προϊόντα που παράγουν, αλλά και στην αναπαραγωγική διαδικασία των φυτών (επικονίαση) όπως προαναφέραμε.Πετώντας από άνθος σε άνθος, βοηθούν στην επικονίαση των φυτών, μεταφέροντας ασυναίσθητα την
γύρη από τους ανθήρες στο στίγμα του άνθους. Χαρακτηριστικό είναι ότι βοηθούν στην επικονίαση του 60 με 70 % των φυτικών ειδών. Η χρησιμότητα των μελισσών στην επικονίαση είναι μάλιστα και πολύ μεγαλύτερη από την παραγωγή μελιού, αφού μια μέτρια αποικία μελισσών υπολογίζεται ότι έχει 20 με 40 φορές μεγαλύτερη αξία για την επικονίαση που επιτελούν τα μελισσοσμήνοι, παρά για την παραγωγή του μελιού.

Τρόποι να προστατεύσουμε τις μέλισσες:
– Σεβασμός και αγάπη προς τις μέλισσες
– Περιορισμός ρύπανσης του περιβάλλοντος
– Περιορισμός χρήσης φυτοπροστατευτικών προϊόντων – χρήση όπου είναι αναγκαίο
– Λήψη μέτρων για την προώθηση της βιοποικιλότητας στην αγροτική γη και την προστασία των οικοσυστημάτων
– Εμπλουτίστε τους κήπους σας, φυτεύοντας μελισσοκομικά φυτά
– Τοποθετήστε στο κήπο σας δοχείο με καθαρό νερό, κυρίως τους καλοκαιρινούς μήνες , όπου οι ανάγκες των μελισσών σε νερό είναι αυξημένες, λόγο υψηλών θερμοκρασιών
– Μοιραστείτε το χώρο σας π.χ. περιβόλι, με ένα μελισσοκόμο
– Τοποθετήστε στο κήπο ή στο περιβόλι σας ξενοδοχεία μελισσών
– Απόκτηση περιβαλλοντικής και οικολογικής συνείδησης

 

Παγκύπριος Σύνδεσμος Μελισσοκόμων – Κέντρο Μελισσοκομίας Κύπρου