Tο ψωμί μελισσών είναι η γύρη που οι μέλισσες επεξεργάζονται στις κυψέλες τους. Το ψωμί μελισσών έχει διαφορετική σύνθεση απ’ ότι η γύρη μελισσών ή και η γύρη λουλουδιών.

Ο Elton Herbert Jr. γράφει στην τελευταία έκδοση (1992) του «Η κυψέλη και η μέλισσα», σελ. 202:

«Οι κόκκοι γύρης που συλλέγονται από τις συλλέκτριες μέλισσες συσκευάζονται στα κελιά και επικαλύπτονται με μέλι και αδενικές εκκρίσεις που προστίθενται στη μάζα της αποθηκευμένης γύρης. Αυτή η αποθηκευμένη γύρη καλείται «ψωμί μελισσών». Εξαιτίας των διαφορετικών φορτίων γύρης που αναμιγνύονται κατά την αποθήκευση, τα κελιά είναι στρωματοποιημένα. Η αποθηκευμένη γύρη γίνεται μη βιώσιμη σε 1 έως 8 ημέρες ανάλογα με τα είδη των φυτών. Πιθανώς οι ουσίες που εκκρίνονται από τις μέλισσες για να υγράνουν τη γύρη συσκευάζοντάς τη στην κηρήθρα ευθύνονται για τη γρήγορη απώλεια της ικανότητας βλάστησης. Οι κάτω γναθιαίοι αδένες των μελισσών παράγουν επίσης έναν παράγοντα παρεμπόδισης της βλάστησης. Η αποθηκευμένη γύρη υποβάλλεται σε διάφορες βιοχημικές αλλαγές που μπορεί να ευθύνονται για την αυξημένη σταθερότητα του προϊόντος ή μπορεί να οδηγήσουν σε χημικές αλλαγές που αυξάνουν την πεπτικότητα και την θρεπτική αξία για τις μέλισσες.»

Κάθε φυτό έχει ένα συγκεκριμένο σχήμα γυρεόκοκκων και ταξινομείται σύμφωνα με αυτό.

Οι λόγοι που οι μέλισσες επεξεργάζονται τη συλλεχθείσα γύρη είναι ότι:

  • οι κόκκοι γύρης είναι ένα ζωντανό φυτικό τρόφιμο. Δεδομένου ότι συνήθως υπάρχει υψηλή υγρασία στο εσωτερικό κάθε κυψέλης, θα καταλάβετε ότι κάθε ένα από τα εκατομμύρια των κυττάρων γύρης (μικρόκοκκοι) μπορεί θεωρητικά να βλαστήσει, καταστρέφοντας κατά συνέπεια τη δομή της κηρήθρας.
  • κάθε κόκκος γύρης είναι όπως ένα καρύδι, με ένα πολύ ισχυρό εξωτερικό κάλυμμα. Η κατανάλωση ολόκληρων «καρυδιών» δεν είναι ευχάριστη ακόμη και για τις μέλισσες

Η ειδική επεξεργασία που γίνεται στις κηρήθρες έχει ως κύριους στόχους της:

– να εμποδίσει τη βλάστηση και

– να καταστήσει ευκολότερα διαθέσιμες τις θρεπτικές ουσίες από αυτά τα σκληρά μικρο-καρύδια. Αυτό το επεξεργασμένο τρόφιμο πρέπει να είναι πολύ εύκολα αφομοιώσιμο από όλα τα μέλη της αποικίας, συμπεριλαμβανομένων των «μωρών» τους αλλά και τις προνύμφες μελισσών.

Μια άλλη πολύ σημαντική πληροφορία περιλαμβάνεται στην ακόλουθη πρόταση: «Εξαιτίας των διαφορετικών φορτίων γύρης που αναμιγνύονται κατά την αποθήκευση, τα κελιά είναι στρωματοποιημένα.»

Γιατί οι μέλισσες θα περιέπλεκαν την εργασία τους με τη μίξη των διαφορετικών κόκκων γύρης, με διαφορετικά χρώματα, στο ίδιο κελί της κηρήθρας;

Η απάντηση είναι απλή: επειδή κάθε κόκκος γύρης έχει διαφορετική βιοχημική σύνθεση, ακόμη και μέσα στους ίδιους τύπους γύρης, ανάλογα με τις εδαφολογικές συνθήκες ανάπτυξης των φυτών. Με άλλα λόγια, με την ανάμειξη των κόκκων γύρης, οι μέλισσες επιτυγχάνουν πλήρη διατροφή που έχουν συνήθως όλες τις απαραίτητες θρεπτικές ουσίες για όλα τα μέλη της αποικίας τους.

Οι επιστήμονες έχουν διαπιστώσει ότι μερικά είδη γύρης έχουν πλουσιότερες ποσότητες θρεπτικών ουσιών από άλλες. Κατά συνέπεια, οι μέλισσες θα είναι καλύτερα (θα επιζήσουν περισσότερο) με κάποιες ποικιλίες γύρης απ’ ό,τι με άλλες.

Για καλύτερη επεξήγηση, ακολουθεί μια ταξινόμηση της διάρκειας ζωής της μέλισσας, η οποία σχετίζεται με τη τεχνητά παρεχόμενη (από τους ερευνητές) γύρη:

  • Γύρη πρώτης κατηγορίας: Ιτιά, οπωροφόρα δέντρα, ελαιοκράμβη, μουστάρδα, ερείκη (επιβίωση 40-45 ημερών).
  • Γύρη δεύτερης κατηγορίας: Φουντουκιά, σφένδαμνος (28-32 ημέρες).
  • Γύρη τρίτης κατηγορίας: Πικραλίδα (20-24 ημέρες).
  • Γύρη τέταρτης κατηγορίας: Χλόη, αραβόσιτος, πεύκο (18-20 ημέρες).

Οι μέλισσες «ξέρουν» πολύ καλά ότι οι διαφορετικοί τύποι γύρεων έχουν διαφορετικές συνθέσεις και διαφορετικά διατροφικά αποτελέσματα. Γι’αυτό αναμιγνύουν διαφορετικούς κόκκους γύρης, που συνήθως έχουν διαφορετικά χρώματα, στα κελιά γύρης (ψωμί μελισσών) των κηρήθρων τους.

Υπάρχει ένα καλό “μάθημα” εδώ για εμάς τους ανθρώπους, οι οποίοι έχουμε μεγάλη δυσκολία στην επιλογή των καλύτερων καθημερινών τροφίμων… Μια άλλη σημαντική «συμβουλή» που μας δίνουν οι μέλισσες είναι να τρώμε κυρίως κόκκους γύρης που έχουν διαφορετικά χρώματα και όχι μόνο μονόχρωμες γύρες εάν θέλουμε να διατηρήσουμε την υγεία μας γενικά. Αργότερα θα δούμε ότι υπάρχει μια εξαίρεση σε αυτόν τον κανόνα.Μπορεί να δώσουμε σε κάποιον μια συγκεκριμένη μονόχρωμη «ιατρική» διατροφή με γύρη, εάν έχει μια ορισμένη ασθένεια που μπορεί να βελτιωθεί από την συγκεκριμένη γύρη, καθώς θα έχει την υψηλότερη ποσότητα των πιο χρήσιμων ενεργών ουσιών.

Τύποι ψωμιού μελισσών

Υπάρχουν δύο κύριοι τύποι ψωμιού μελισσών:

  • φτιαγμένο από τη μέλισσα (ο φυσικός τύπος) και
  • φτιαγμένο από τον άνθρωπο (ο τεχνητός τύπος).

Οι άνθρωποι αφότου διαπίστωσαν ότι το ψωμί μελισσών είναι άριστο τρόφιμο, προσπάθησαν και πέτυχαν τη μίμηση της «βιοτεχνολογίας» της μέλισσας προκειμένου να ληφθεί ένα παρόμοιο προϊόν με ευκολότερο τρόπο. Το ψωμί μελισσών είναι σχετικά δύσκολο να εξαχθεί από τις κηρήθρες των κυψελών και εκτός από αυτό, είναι σχεδόν «έγκλημα» να αρπάζει κανείς την τροφή των «μωρών». Έτσι, ο άνθρωπος συλλέγει τη συνηθισμένη γύρη μελισσών (με τις ειδικές γυρεοπαγίδες), κατόπιν την επεξεργάζεται με παρόμοιους τρόπους με αυτούς που έχουν οι μέλισσες στις κυψέλες τους (σχετικά υψηλή θερμοκρασία, 35-37°C, υψηλή υγρασία, σκοτάδι).

Προκειμένου να ανοιχθούν ευκολότερα τα κελιά της γύρης, (όπως και τα «καρύδια»), οι άνθρωποι προσθέτουν ορισμένα οργανικά οξέα όπως το γαλακτικό οξύ στους κόκκους γύρης.

 

Πηγή:

Dr. Med. Stefan Stangaciu, Apitherapy Internet Course, drstangaciu@apitherapie.de

περιοδικό Μελίαμα,   Ε.ΚΕ.Μ – επιστημονικό κέντρο μελισσοθεραπείας

Το να μοιράζεσαι σημαίνει ότι νοιάζεσαι!